تبلیغات
وبلاگ شخصی توفیق بیتوشی - پرسش از غیاب واقعه‌ای مهم در داستان فارسی

تازه ها : ظرفیت شعر ایرانی جهانی نیست . . .
نویسنده :توفیق بیتوشی
تاریخ:پنجشنبه 13 مهر 1391-11:33 ق.ظ

پرسش از غیاب واقعه‌ای مهم در داستان فارسی

پرسش از غیاب واقعه‌ای مهم در داستان فارسی
پرسش از غیاب واقعه‌ای مهم در داستان فارسی
حسن محمودی: مقدمه مجموعه داستان «یکی بود یکی نبود» محمدعلی جمالزاده، پدرداستان‌نویسی معاصر ایران به‌عنوان نخستین مانیفست داستان ایرانی به معنای امروزی‌اش، حاوی نکات مهمی است که یکی از آنها، داستان را به مثابه راهی می‌داند برای آشنایی مردم با خلق وخوی همدیگر. جمالزاده رمان را وسیله‌ای می‌داند که مردم گوشه و کنار کشور از عادت‌ها و احوالات یکدیگر با خبر شوند. یکی از مولفه‌های اساسی استقبال ایرانی‌ها از این‌گونه ادبی در همین است. یکی از انگیزه‌های مهم انسان داستان‌خوان این است که می‌خواهد از این راه از زندگی دیگران سر درآورد. به واقع بخشی از لذت رمان‌خوانی نیز در همین است. تعریف مدرنی هم درباره این نوع مهم ادبی دارد که رمان را کشف و شهود در هستی می‌داند. رمان در منظر میلان کوندرا چنین است و اما صدسال است ما ایرانیان، داستان و رمان را به معنای امروزی آن می‌نویسیم و حال یک پرسش دغدغه‌های نویسنده این سطور است. اینکه علت غیاب برخی از عادت‌ها و رفتارهای ایرانی‌ها در همین صدسال اخیر در داستان‌نویسی معاصر چه می‌تواند باشد؟ عشق و ارادت به امام هشتم شیعیان یکی از دغدغه‌های مهمی است که هر روز، ذهن شمار زیادی از عاشقانش را به خود مشغول می‌کند. جمعی در حال زیارتند و جمعی دیگر سودای آن را در سر دارند. در گفتار روزانه آنها بارها و بارها حرف‌هایی تکرار می‌شود که آبشخورش، ناخودآگاه و خودآگاه آنان است. یک روی دیگر سکه هم این است که واقعه امام غریب کم از اتفاق‌های مهمی ندارد که بارها و بارها دستمایه نوشتن داستان و رمان ایرانی معاصر قرار گرفته است. پرسشم در مواجهه با این مثال و مثال‌های دیگری است که فراوانند. رمان یا داستانی موفق را نام ببرید که بخشی از زندگی امام رضا(ع) را دستمایه نوشتن قرار داده باشد. غیاب یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های زندگی روزمره مخاطبان و نویسندگان ایرانی را باید از چه زاویه‌ای به تفسیر نشست؟ این پرسش وقتی طرح می‌شود که دهمین دوره جشنواره بین‌المللی امام رضا(ع) به پایان رسید و آن‌طور که هویداست، کمرنگ‌ترین بخش این جشنواره، داستان و رمان است. ناگفته نماند که پرسش طرح شده در دایره داستان و رمان به معنای امروزی‌اش قابل اثبات است و خط و ربط این پرسش با حکایت‌ها، قصه‌ها، امثال و ضرب‌المثل‌های عامیانه چیزی دیگر است. همانطور که در هنرهای تجسمی، تئاتر و سینما نیز حکایت آن به کلی فرق می‌کند. جشنواره بین‌المللی امام رضا(ع) در بخش بین‌المللی، اما غفلت و غیاب این موضوع را با پرسشی اساسی‌تر مواجه می‌کند. این بخش، یکی از پررنگ‌ترین بخش‌های جشنواره دهم است و بودند نویسندگانی از کشورهای دیگر که مجال داستان را برای این امر مهم مغتنم شمرده‌اند. این روزها البته همزمان با برگزاری دهمین دوره جشنواره رضوی، خبرهایی اینجا و آنجا روی خروجی خبرگزاری‌ها قرار گرفت که برخی از نویسندگان ایرانی خبر از نوشتن رمان درباره امام رضا(ع) داده‌اند. این کارهای به پایان رسیده یا در حال نگارش البته به سفارش بنیاد ادبیات داستانی است و این یعنی اهتمام یک مرکز دولتی به امری مهم که قابل تقدیر و دست‌مریزاد است. با این حال پرسش اساسی همچنان برسر غیاب برخی از رویدادهای دینی در داستان‌های ماندگارایرانی خالی است. این یادداشت درواقع پرسشی است که می‌تواند پاسخ‌های متفاوت و متعددی داشته باشد و صرفا به منزله متهم کردن نویسنده ایرانی نیست  و شاید تلنگری باشد بر دبیرخانه جشنواره بین‌المللی امام رضا(ع) و آستان قدس رضوی که به‌عنوان یک موضوع مهم آن را به‌طور جدی در دستورکار خود قرار دهند.
منبع:فرهیختگانحسن محمودی: مقدمه مجموعه داستان «یکی بود یکی نبود» محمدعلی جمالزاده، پدرداستان‌نویسی معاصر ایران به‌عنوان نخستین مانیفست داستان ایرانی به معنای امروزی‌اش، حاوی نکات مهمی است که یکی از آنها، داستان را به مثابه راهی می‌داند برای آشنایی مردم با خلق وخوی همدیگر.حسن محمودی: مقدمه مجموعه داستان «یکی بود یکی نبود» محمدعلی جمالزاده، پدرداستان‌نویسی معاصر ایران به‌عنوان نخستین مانیفست داستان ایرانی به معنای امروزی‌اش، حاوی نکات مهمی است که یکی از آنها، داستان را به مثابه راهی می‌داند برای آشنایی مردم با خلق وخوی همدیگر.حسن محمودی: مقدمه مجموعه داستان «یکی بود یکی نبود» محمدعلی جمالزاده، پدرداستان‌نویسی معاصر ایران به‌عنوان نخستین مانیفست داستان ایرانی به معنای امروزی‌اش، حاوی نکات مهمی است که یکی از آنها، داستان را به مثابه راهی می‌داند برای آشنایی مردم با خلق وخوی همدیگر.
 




Check PageRank